[index.php]

ZUS IWA

2 lutego 2026 r. upływa termin na złożenie informacji ZUS IWA za 2025 r.

Kto jest zobligowany do złożenia informacji?  Płatnicy, którzy zgłaszali do ubezpieczenia wypadkowego w roku, którego dotyczy informacja co najmniej 10 ubezpieczonych.

Informacja ZUS IWA zawiera następujący zakres danych:

  • liczba osób ubezpieczonych,
  • liczba poszkodowanych w wypadkach przy pracy,
  • liczba zatrudnionych w warunkach zagrożenia,
  • kod PKD przeważającej działalności ujęty w REGON na dzień 31.12.2025 r.

Informacja ZUS IWA służy do ustalenia indywidualnej stawki ubezpieczenia wypadkowego dla danego płatnika.

Dla pozostałych płatników, czyli takich, którzy zgłaszają mniej niż 9 osób do ubezpieczenia wypadkowego stopa procentowa składki wynosi 1,67 %.

Składki ZUS w 2026 r.

Wysokość składek ZUS w przypadku, gdy podstawa jest 60% prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia:

Składka: emerytalna rentowa wypadkowa chorobowa FP i FS
Podstawa wymiaru 5.652,00 zł
Wysokość składki w % 19,52% 8% 1,67% 2,45% 2,45%
Kwota składki 1.103,27 zł 452,16 zł 94,39 zł 138,47 zł 138,47 zł
Suma składek do zapłaty 1.926,76 zł
Suma składek do zapłaty (bez dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego) 1.788,29 zł

Wysokość składek ZUS w przypadku, gdy podstawą jest 30% minimalnego wynagrodzenia:

Składka: emerytalna rentowa wypadkowa chorobowa FP i FS
Podstawa wymiaru 1.441,80 zł
Wysokość składki w % 19,52% 8% 1,67% 2,45% 2,45%
Kwota składki 281,44 zł 115,34 zł 24,08 zł 35,32 zł 0,00 zł
Suma składek do zapłaty 456,18 zł
Suma składek do zapłaty (bez dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego) 420,86 zł

e-Doręczenia

e-Doręczenia to usługa umożliwiająca wysyłanie i odbieranie korespondencji elektronicznej z takim samym skutkiem jak doręczenie listu poleconego za potwierdzeniem odbioru.

Do posiadania adresu do e-Doręczeń zobowiązani są przedsiębiorcy wpisani zarówno do CEiDG jak i KRS oraz przedstawiciele wybranych zawodów zaufania publicznego: adwokaci, radcy prawni, doradcy podatkowi, doradcy restrukturyzacyjni, rzecznicy patentowi i notariusze.

W jakim terminie należy założyć skrzynkę do e-doręczeń?

  • firmy, które rejestrują działalność w CEIDG albo w KRS od 1 stycznia 2025 roku, zakładają skrzynki do e-Doręczeń podczas rejestracji,
  • firmy, które zarejestrowały działalność w CEIDG przed 1 stycznia 2025 roku, muszą mieć adres do e- Doręczeń od 1 października 2026 roku,
  • firmy, które zarejestrowały działalność w KRS przed 1 stycznia 2025 roku, muszą mieć adres do e-Doręczeń od 1 kwietnia 2025 roku,
  • przedstawiciele w/w zawodów zaufania publicznego, mają obowiązek posługiwania się e-Doręczeniami od 1 stycznia 2025 roku.

Skrzynkę można założyć bezpłatnie w serwisie biznes.gov.pl lub skorzystać z komercyjnej oferty jednego z niepublicznych kwalifikowanych dostawców:

  • Asseco Data Systems S.A.
  • Autenti sp. z o.o.
  • Kfj Inwestycje Sp. z o.o.
  • Poczta Polska S.A.
  • Polska Wytwórnia Papierów Wartościowych S.A.

Do założenia skrzynki konieczny jest podpis osobisty, podpis zaufany lub podpis kwalifikowany osoby upoważnionej do reprezentowania podmiotu.

Podstawa prawna:

Ustawa z dnia 18 listopada 2020 r. o doręczeniach elektronicznych

 

Działalność nierejestrowana

Działalność nierejestrowana to sposób na dodatkowe źródło dochodu bez konieczności rejestrowania działalności w CEiDG oraz opłacania składek ZUS. Dotyczy osób fizycznych, które w ciągu ostatnich 60 miesięcy nie prowadziły działalności gospodarczej. Do końca 2025 r. obowiązuje miesięczny limit przychodu i wynosi on 75% minimalnego wynagrodzenia – 3.499,50 zł. Od 2026 r. limit zmienia się na kwartalny i będzie wynosił 225% minimalnego wynagrodzenia – 10.813,50 zł. Po przekroczeniu limitu należy w terminie 7 dni zarejestrować działalność.

Jakie obowiązki ma osoba prowadząca działalność nierejestrowaną:

  • prowadzenie ewidencji sprzedaży,
  • rozliczenie dochodu z działalności w zeznaniu rocznym PIT-36 i zapłata należnego podatku,
  • wystawianie faktur lub rachunków na żądanie kupującego,
  • przestrzeganie praw konsumentów,
  • rejestrowanie obrotu za pomocą kasy fiskalnej, jeżeli wartość sprzedaży przekroczy 20.000 zł,
  • rejestracja do VAT jeżeli sprzedawane są towary lub świadczone usługi nie podlegające zwolnieniu z VAT.

Jaki korzyści daje taka forma zarobku?

  • brak obowiązku rejestracji w CEiDG,
  • brak obowiązku opłacania składek na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne,
  • brak obowiązku opłacania zaliczek na podatek dochodowy,
  • możliwość korzystania ze zwolnienia podmiotowego VAT,
  • uproszczona forma ewidencji zamiast księgowości.

Podstawa prawna:

Ustawa z dnia 6 marca 2018 r. – Prawo przedsiębiorców

 

 

 

 

JPK_CIT

JPK_CIT to jednolity plik kontrolny podatku dochodowego od osób prawnych. W skład pliku wchodzą:

  • JPK_KR_PD (księgi rachunkowe),
  • JPK_ST_KR (ewidencja środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych)

Kogo dotyczy nowy obowiązek?  JPK_CIT  będzie wprowadzany stopniowo dla różnych grup podatników:

  1. za rok podatkowy rozpoczynający się po 31 grudnia 2024 r. – podatnicy, których wartość przychodu przekracza 50 mln euro rocznie oraz grupy kapitałowe
  2. za rok podatkowy rozpoczynający się po 31 grudnia 2025 r. – wszyscy podatnicy CIT zobowiązani do przesyłania pliku JPK_V7
  3. za rok podatkowy rozpoczynający się po 31 grudnia 2026 r. – pozostali podatnicy CIT.

Do kiedy należy złożyć raport JPK_CIT? Plik musi zostać wysłany w terminie złożenia zeznania podatkowego CIT-8, tj, do 31 marca.

Podatnicy zobowiązani do wysyłania pliku kontrolnego JPK_CIT powinni uzupełnić swoje księgi o dodatkowe informacje:

  • dane identyfikacyjne kontrahentów,
  • numer KSeF,
  • znaczniki identyfikujące konta rachunkowe określone w Rozporządzeniu,
  • dane potwierdzające nabycie, wytworzenie lub wykreślenie z ewidencji środka trwałego lub wartości niematerialnej i prawnej,
  • wysokość, rodzaj i typ różnicy pomiędzy wynikiem bilansowym i podatkowym,
  • wysokość i rodzaj dochodu podlegającego opodatkowaniu w odniesieniu do podatników opodatkowanych ryczałtem od dochodów spółek.

Podstawa prawna:

  1. Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 16 sierpnia 2024 r. w sprawie dodatkowych danych, o które należy uzupełnić prowadzone księgi rachunkowe podlegające przekazaniu na podstawie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.

JPK_PIT

JPK_PIT to jednolity plik kontrolny podatku dochodowego od osób fizycznych. Jest to nowa forma raportowania danych podatkowych ujętych w księgach rachunkowych, podatkowej księdze przychodów i rozchodów oraz ewidencji przychodu.

Kogo dotyczy nowy obowiązek? Od 1 stycznia 2026 r. JPK_PIT  obejmie podmioty, które przesyłają co miesiąc plik JPK_VAT:

  • osoby fizyczne
  • przedsiębiorstwa w spadku
  • spółki cywilne osób fizycznych
  • spółki cywilne osób fizycznych i przedsiębiorstwa w spadku
  • spółki jawne osób fizycznych
  • spółki partnerskie wykonujące działalność gospodarczą.

Od 1 stycznia 2027 r. do przesyłania pliku będą zobowiązani wszyscy pozostali podatnicy PIT.

Jakie dane wejdą w skład pliku? W zależności od formy prowadzenia ewidencji księgowej:

  1. podmioty prowadzące księgi rachunkowe będą zobowiązane do przesyłania:
  • JPK_KR_PD (księgi rachunkowe),
  • JPK_ST_KR (ewidencja środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych)
  1. podatnicy prowadzący podatkową księgę przychodów i rozchodów będą zobowiązani do przesyłania:
  • JPK_PKPIR (podatkowa księga przychodów i rozchodów),
  • JPK_ST (ewidencja środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych);
  1. podmioty prowadzące ewidencję przychodów będą zobowiązane do przesyłania:
  • JPK_EWP (ewidencja przychodów),
  • JPK_ST (wykaz środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych).

Do kiedy należy złożyć raport JPK_PIT? Plik musi zostać wysłany w terminie złożenia zeznania podatkowego, tj, do 30 kwietnia.

Obowiązek raportowania zapisów z ewidencji księgowej oznacza jednocześnie konieczność prowadzenia jej w formie elektronicznej.

Podstawa prawna:

  1. Rozporządzenie Ministra Finansów i Gospodarki z 6 września 2025 r. w sprawie prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów (Dz.U. z 2025 r. poz. 1299) 
  2. Rozporządzenie Ministra Finansów i Gospodarki z 6 września 2025 r. w sprawie prowadzenia ewidencji przychodów i wykazu środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych (Dz.U. z 2025 r. poz.1294) 
  3. Rozporządzenie Ministra Finansów i Gospodarki z dnia 6 września 2025 r. w sprawie dodatkowych danych, o które należy uzupełnić prowadzone księgi rachunkowe i ewidencję środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych podlegające przekazaniu na podstawie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2025 r. poz. 1311) 

 

Urlop z powodu siły wyższej

Od 26 kwietnia 2023 r. pracownikowi przysługuje dodatkowy urlop w wymiarze 2 dni lub 16 godzin w związku z wystąpieniem tzw. siły wyższej, czyli nieprzewidzianych okoliczności, które wymagają obecności pracownika.

Pracownik sam decyduje czy urlop będzie wykorzystywany w wymiarze dniowym czy godzinowym. Wniosek o urlop może być złożony pisemnie, ustnie lub drogą mailową najpóźniej w dniu jego rozpoczęcia. Niewykorzystany urlop nie przechodzi na kolejny rok kalendarzowy. Wynagrodzenie za pracę zostało obniżone o 50% dla takich dni/godzin wolnych. Ważne jest również to, że pracodawca ma obowiązek udzielić takiego urlopu.

Urlop z powodu siły wyższej przysługuje niezależnie od urlopu na żądanie i w żaden sposób go nie zastępuje. Poniżej porównanie obu urlopów:

  Urlop – siła wyższa Urlop na żądanie
Roczny wymiar urlopu 2 dni / 16 godzin 4 dni
Wliczane do wymiaru urlopu nie tak
Termin zgłoszenia najpóźniej w dniu rozpoczęcia najpóźniej w dniu rozpoczęcia
Możliwość odmowy udzielenia przez Pracodawcę brak możliwości odmowy istnieje możliwość odmowy, jeżeli zagraża to interesom firmy lub pracownik nadużywa prawa do takiego urlopu
Wynagrodzenie 50% wynagrodzenia 100% wynagrodzenia
Niewykorzystane dni przepadają przechodzą na kolejny rok jako standardowy wymiar urlopu

Limity darowizn

Ile można podarować innej osobie bez konsekwencji podatkowych? Wszystko zależy od tego, do której grupy podatkowej zalicza się obdarowany:

GRUPA I – 36.120 zł (małżonkowie, dzieci, rodzice, wnuki, rodzeństwo, dziadkowie, zięć, synowa, teściowie, pasierbowie, macocha, ojczym),

GRUPA II – 27.090 zł (dalsza rodzina, np. ciotka, wujek, bratankowie, siostrzeńcy)

GRUPA III – 5.733 zł (pozostałe osoby, w tym niespokrewnione).

Jeżeli w okresie 5 lat kwota darowizn od jednej osoby nie przekracza powyższych limitów, nie ma obowiązku zgłaszania tego faktu do Urzędu Skarbowego. Dopiero przekroczenie kwoty zwolnionej powoduje konieczność zapłaty podatku.

W ramach I grupy podatkowej można wyodrębnić jeszcze tzw. grupę zerową obejmującą najbliższą rodzinę. Należą do niej: małżonek, dzieci, wnuki, prawnuki, rodzice, dziadkowie, rodzeństwo, ojczym, macocha. Darowizna w ramach grupy zerowej uprawnia do całkowitego zwolnienia z podatku od spadków i darowizn pod warunkiem:

  • zgłoszenia tego faktu na formularzu SD-Z2 do właściwego US w terminie 6 miesięcy,
  • odpowiedniego udokumentowania darowizny.

Ile wynoszą stawki podatku od darowizn?

I grupa podatkowa:

  • do kwoty 11 833 zł – podatek wynosi 3%,
  • od kwoty 11 833 zł do kwoty 23 665 zł – podatek wynosi 355 zł i 5% od nadwyżki ponad 11 833 zł,
  • powyżej kwoty 23 665 zł – podatek wynosi 946,60 zł i 7% od nadwyżki ponad 23 665 zł;

II grupa podatkowa:

  • do kwoty 11 833 zł – podatek wynosi 7%,
  • od kwoty 11 833 zł do kwoty 23 665 zł – podatek wynosi 828,40 zł i 9% od nadwyżki ponad 11 833 zł,
  • powyżej kwoty 23 665 zł – podatek wynosi 1893,30 zł i 12% od nadwyżki ponad 23 665 zł;

II grupa podatkowa:

  • do kwoty 11 833 zł – podatek wynosi 12%,
  • od kwoty 11 833 zł do kwoty 23 665 zł – podatek wynosi 1420 zł i 16% od nadwyżki ponad 11 833 zł,
  • powyżej kwoty 23 665 zł – podatek wynosi 3313,20 zł i 20% od nadwyżki ponad 23 665 zł.

Należny podatek oblicza się od nadwyżki podstawy opodatkowania ponad kwotę wolną od podatku.

 

Limit zwolnienia VAT 2026 r.

Od 1 stycznia 2026 r. ulegnie zmianie limit zwolnienia podmiotowego w VAT – z obecnych 200 tys. z ł do 240 tys. zł.

Zmiana obejmie też przedsiębiorców, których obrót w 2025 r. przekroczył 200 tys. zł, ale był mniejszy niż 240 tys. zł. Będą oni musieli się zarejestrować jako czynni podatnicy VAT bezpośrednio przed transakcją, która spowoduje po przekroczeniu limitu w bieżącym roku, ale jednocześnie będą mogli powrócić do zwolnienia wraz z 2026 r.

Podatnicy, którzy dobrowolnie zrezygnują ze zwolnienia w 2025 r. będą mogli powrócić do zwolnienia  w 2027 r.

Dla przedsiębiorców rozpoczynających prowadzenie działalności w trakcie roku podatkowego limit obliczany jest proporcjonalnie do okresu prowadzenia działalności:

(240 000 x liczba dni prowadzenia działalności w trakcie roku)/liczba dni w danym roku

Podstawa prawna: Ustawa z dnia 24 czerwca 2025 r. o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług (Dz. U. 2025 r. poz. 896)

Certyfikat KSeF – instrukcja uzyskania

Od 1 listopada 2025 r. można składać wnioski o wydanie certyfikatu KSeF, który umożliwia wysyłanie i odbieranie faktur. Odbywa się to poprzez Moduł Certyfikatów i Uprawnień. Jak uzyskać certyfikat?

  1. wejdź na stronę https://ksef.podatki.gov.pl/modul-certyfikatow-i-uprawnien-mcu/
  2. przejdź do aplikacji MCU
  3. wybierz sposób logowania: profil zaufany, certyfikat kwalifikowany lub odcisk palca certyfikatu kwalifikowanego
  4. wprowadź kontekst logowania –> NIP
  5. podpisz żądanie uwierzytelnienia do systemu za pomocą profilu zaufanego, e-dowodu lub certyfikatu kwalifikowanego
  6. wnioskuj o certyfikat –> podaj swoją nazwę certyfikatu i nadaj mu hasło
  7. generuj certyfikat
  8. wybierz przeznaczenie certyfikatu: podpis linku do weryfikacji wystawcy lub uwierzytelnienie w systemie KSeF
  9. wprowadź datę ważności certyfikatu – bieżąca lub przyszła (certyfikat będzie ważny 2 lata od podanej daty)
  10. wyślij wniosek o wydanie certyfikatu
  11. certyfikat jest gotowy do pobrania

Wygenerowany certyfikat jest widoczny na liści certyfikatów, można go z tego poziomu pobrać i zapisać, a także unieważnić w razie takiej potrzeby.